Një ngjarje e papritur në shërbimet e Microsoft më 13 nëntor 2026, e cila përkohej me një parashikim të vjetër shkencor, shkaktoi një valë humoristike në rrjetet sociale. Data, e cila ishte etiketuar si “dita e fundit” nga një studim i vitit 1960, u bë objekt diskutimi dhe spekulimesh, duke tërhequr vëmendjen e përdoruesve të platformave digjitale.
Kur lexoni këtë artikull, do të kuptoni se keni mbijetuar “apokalipsin” e parashikuar, të paktën atë që ishte parashikuar në një artikull të vitit 1960, ku u deklarua se e premtja, 13 nëntori 2026, do të ishte një moment katastrofik për rritjen e popullsisë njerëzore. Ky parashikim, megjithatë, nuk ka asnjë lidhje reale me ndërprerjen e shërbimeve të Microsoft.
Shumë punonjës u përballën me probleme të aksesit në email për shkak të çrregullimeve teknike, duke e bërë ditën të duket mjaft kaotike. Kjo përputhje e datave nxiti një sërë komentesh ironike në platforma si X, ku përdoruesit filluan të spekulojnë lidhur me një lidhje mes parashikimeve të vjetra dhe problemeve të tanishme.
Një komentues shkroi me ironi: “A është thjesht rastësi? Nuk besoj… gjithçka ishte planifikuar”. Një tjetër përdorues pyeti: “Ky është fundi i botës i 13 nëntorit për të cilin po flisnim, Microsoft?”. Disa madje përmendën se parashikimi i vitit 1960 kishte përdorur ekuacione matematikore për të parashikuar këtë datë fatkeqe.
Një pjesë e përdoruesve e lidhën situatën me besimet popullore për të premten e datës 13, ndërsa të tjerë spekuluan nëse problemet kishin lidhje me Merkurin në prapavijë astrologjike. Megjithatë, këto mbeten thjesht shaka dhe spekulime, pa asnjë shpjegim të qartë për ndërprerjen teknike.
Çfarë thoshte studimi i vitit 1960?
Studimi, i shkruar nga Heinz von Foerster dhe dy studentët e tij, Patricia M. Mora dhe Lawrence W. Amiot, analizonte rritjen e popullsisë gjatë 2.000 viteve. Ata ndërtuan një model matematikor që parashikonte se popullsia do të arrinte pafundësinë më 13 nëntor 2026.
Artikulli, i publikuar në revistën Science, përfundonte me një formulim provokues, duke sugjeruar se pasardhësit tanë do të “shtypeshin për vdekje”. Megjithatë, ky rezultat varej nga vazhdimi i një prirjeje demografike të caktuar dhe nuk përbënte provë se bota do të shkatërrohej në atë datë.
Profesori i historisë Alan MacEachern nga Universiteti Western në Kanada shpjegon se kushtet demografike kanë ndryshuar ndjeshëm që atëherë. Sipas tij, rreth vitit 1993, popullsia botërore filloi të mbetej pas vlerave të parashikuara nga modeli, duke e bërë atë të pavlefshëm për zhvillimin aktual të popullsisë.
MacEachern thekson se von Foerster kishte një të kaluar si iluzionist skene, duke sugjeruar se artikulli mund të lexohej si një punim serioz i mbështjellë me një titull të jashtëzakonshëm, i menduar për të tërhequr vëmendjen e publikut.
Çfarë dihet për problemet e Microsoft?
Microsoft njoftoi se po hetonte ndërprerjet dhe kishte identifikuar ngarkesë të shtuar në infrastrukturën e saj. Disa serverë nuk kishin kaluar kontrollet automatike të funksionimit, duke shkaktuar një situatë të paqartë për shumë përdorues.
Mantas Sasnauskas, një ekspert i sigurisë kibernetike, tha se deri tani nuk kishte prova për një sulm kibernetik. Ai theksoi se problemi dukej më shumë si një çështje e brendshme e platformës sesa një sulm i jashtëm, duke lënë hapësirë për spekulime mbi shkakun e vërtetë të ndërprerjes.
Ndërprerja preku emailin dhe shërbime të tjera
Përdoruesit filluan të raportojnë probleme me Outlook-in pas orës 18:00 GMT, dhe shumë prej tyre vazhduan të përballeshin me vështirësi për më shumë se 14 orë. Institucione qeveritare dhe kompani të ndryshme u prekën nga kjo situatë, duke shkaktuar shqetësim për rikthimin e shërbimeve.
Microsoft pranoi se përpjekjet për rikthimin e shërbimeve nuk po funksiononin siç pritej, duke e bërë këtë ditë të duket si një përputhje e çuditshme me parashikimet e vjetra. Ndërsa shakatë vazhduan në rrjetet sociale, shqetësimi për institucionet dhe bizneset e prekura ishte shumë më serioz: rikthimi në punë i sistemeve të komunikimit.