Një alarm i fortë është ngritur për ndikimin mjedisor të inteligjencës artificiale, duke nxjerrë në pah një krizë të mundshme të mbetjeve elektronike. Një organizatë e njohur për monitorimin e mbetjeve ka paralajmëruar se sasia e pajisjeve kompjuterike që do të hidhen deri në vitin 2050 është alarmante, duke sugjeruar se ato mund të formojnë një zinxhir kontejnerësh që rrotullojnë planetin gjashtë herë.
Rrjeti i Veprimit të Bazelit (BAN) e ka cilësuar këtë studim si një analizë të rëndësishme, duke theksuar se deri në 617 milionë tonë mbetje elektronike do të dalin jashtë përdorimit deri në vitin 2050. Kjo shifër është 60 herë më e lartë se parashikimet e mëparshme, të cilat ishin më të kufizuara në lloje të caktuara pajisjesh.
Grupi mjedisor jofitimprurës ka zgjeruar shqyrtimin e tij përtej serverëve dhe njësive të përpunimit grafik, duke përfshirë infrastrukturën e rrjetit, sistemet e furnizimit me energji, si dhe pajisjet personale si celularët inteligjentë dhe laptopët. Kjo qasje e gjerë tregon se ndikimi i inteligjencës artificiale shkon përtej asaj që mendohej më parë.
Hedhja e këtyre pajisjeve krijon një sfidë të madhe logjistike, por gjithashtu paraqet rreziqe të konsiderueshme për mjedisin. Substancat ndotëse që gjenden në këto pajisje kërkojnë dekada për t’u dekompozuar dhe janë të lidhura me sëmundje të ndryshme, duke rritur shqetësimet për shëndetin publik.
BAN ka paralajmëruar se shumica e mbetjeve të reja nga inteligjenca artificiale do të përmbajnë PFA, kimikate të njohura si ‘kimikate të përjetshme’. Rregullatorët janë në një garë për t’i ndaluar ato për shkak të toksicitetit të tyre të lartë dhe rezistencës ndaj dekompozimit, që paraqet një kërcënim për shëndetin e njeriut dhe ekosistemin.
Jim Puckett, themeluesi i BAN, ka theksuar se inteligjenca artificiale, ndonëse duket e avancuar, mbështetet në një infrastrukturë masive pajisjesh të sofistikuara. Ai vëren se debati mbi ndikimin ekologjik të inteligjencës artificiale është fokusuar kryesisht te konsumimi i energjisë dhe emetimet, duke lënë pas dore fatin e vetë harduerit.
Të dhënat e Unionit Ndërkombëtar të Telekomunikacionit (ITU) për vitin 2024 tregojnë se rreth 62 milionë tonë mbetje elektronike u hodhën vitin e kaluar, një sasi që do të mjaftonte për të rrethuar Tokën me kamionë të ngarkuar. Kjo përfaqëson një rritje prej 80% krahasuar me vitin 2010, duke treguar një trend shqetësues në rritje.
Në vitin 2023, Forumi i Mbetjeve të Pajisjeve Elektronike dhe Elektronike (WEEE) llogariti se çdo vit hidhen pajisje elektronike dhe bateri me vlerë rreth 10 miliardë dollarësh, që mund të gjenin një përdorim të dytë. Kjo situatë kërkon një vëmendje të menjëhershme për të menaxhuar mbetjet dhe për të mbrojtur mjedisin./ https://www.dpa-international.com/trends-and-features/urn:newsml:dpa.com:20090101:260917-99-675210/